Menu

Een jaar geleden, op 16 maart 2020, werd een noodplan voor de huisartsgeneeskunde afgekondigd om de verspreiding van COVID-19 in te dijken. Hoe hebben huisartsen deze eerste periode ervaren?

Uit eerder onderzoek blijkt dat het werken op de wachtpost invloed heeft op het antibioticavoorschrijfgedrag van de huisarts. De specifieke context van de wachtpost verschilt van de eigen praktijk door eerste en eenmalige contacten met de patiënt, tijdsdruk, het gevoel een andere professionele rol/identiteit te hebben, het ontbreken van follow-up, enzovoort. De meeste huisartsen hebben het gevoel dat hun drempel om voor te schrijven daardoor daalt.

De meest voorkomende reden om de huisartsenwachtpost te contacteren is een infectie. De meeste patiënten met een infectie die zich hier aanbieden, zullen spontaan genezen. Op de wachtpost voelen artsen zich echter in een andere professionele rol dan in hun eigen praktijk.

Geneeskunde is geen nine-to-five gegeven. In Vlaanderen voorzien spoeddiensten en huisartsen van wacht in zorg buiten de kantooruren of out-of-hours care. In sommige regio’s kunnen patiënten eveneens terecht in huisartsenwachtposten.

De nieuwe Europese regelgeving over de bescherming van persoonsgegevens kreeg de benaming ‘General Data Protection Regulation’ of ‘GDPR’ mee, in het Nederlands ‘Algemene Verordening Gegevensbescherming’ of ‘AVG’. Doel is een kader te bieden voor het omgaan met persoonsgegevens van burgers binnen de Europese Unie (EU). Deze nieuwe regelgeving heeft ook impact op de bescherming van gegevens in de huisartsenpraktijk.

Antibioticaresistentie is een toenemend probleem als gevolg van het onnodig en suboptimaal voorschrijven van antibiotica. Het grootste aandeel antibiotica wordt voorgeschreven in de eerste lijn. Ondanks alle inspanningen van de laatste twee decennia blijft België één van de koplopers in Europa wat het gebruik van antibiotica betreft.

In de loop der jaren zijn in veel landen grote huisartsenwachtposten de belangrijkste speler geworden in het verlenen van zorg buiten de consultatie-uren. Deze huisartsenwachtposten bestrijken doorgaans een groot gebied en staan in voor de zorgverlening aan ruim 80 000 inwoners. Over het algemeen wordt ongeveer 70% van de zorg aan de bevolking in de weekends en feestdagen geregeld door de huisartsenwachtdiensten.

Patiënten met psychische problemen nemen even vaak contact op met de dokter van wacht als met hun behandelende huisarts. De meest voorkomende problemen wereldwijd zijn angststoornissen en depressies. In deze analyse konden we vaststellen dat dit ook zo is tijdens de wachtdienst. Opvallend is wel dat patiënten met een psychische diagnose veel vaker doorverwezen worden (22%) dan andere patiënten (10%).

De organisatie van de eerstelijnszorg buiten de kantooruren is de laatste jaren erg veranderd. Zo zijn er huisartsenwachtposten bijgekomen naast de klassieke huisartsenwachtdiensten. De tevredenheid van de patiënt wordt gezien als een belangrijke parameter in de kwaliteit van die zorg. In dit literatuuronderzoek wordt nagegaan welke factoren de patiënttevredenheid in de eerstelijnszorg buiten de kantooruren beïnvloeden.

Het aantal verwijzingen is een van de parameters om te beoordelen of patiënten met spoedeisende klachten contact opnemen met de wachtpost. In deze analyse wilden we nagaan hoe vaak patiënten vanuit de huisartsenwachtpost werden doorverwezen, naar wie en om welke reden. Hiervoor werden alle verslagen waarin een verwijzing werd geregistreerd, in de databank opgezocht en verder geanalyseerd.