Internationaal groeit de aandacht om in het kader van de doelstellingen van gezondheidssystemen ook een prominente plaats te geven aan ecologische aspecten. Dit in twee richtingen: een gepast antwoord bieden op de impact van klimaatveranderingen op de gezondheid van individuen en populaties, maar ook de noodzaak om de ecologische voetafdruk van het gezondheidszorgsysteem zelf te verkleinen.

Ondertussen zijn we vijf jaar na de ontdekking van hoge PFOS concentraties tijdens de werken aan de Oosterweelverbinding. Sindsdien zijn in Vlaanderen meerdere hotspots van PFAS verontreiniging vastgesteld. Dergelijke lokale vervuilingen veroorzaken veel onzekerheid en stress bij de getroffen bevolking. Hoewel het moeilijk blijft om met zekerheid een causaal verband te leggen tussen specifieke verbindingen en gezondheidsproblemen, hoeft dat verband niet volledig bewezen te zijn vooraleer maatregelen worden genomen.

De medische literatuur brengt verschillende gezondheidseffecten in verband met blootstelling aan PFAS: stijging van leverenzymen, verstoring van het lipidenmetabolisme en een verminderde antistoffenrespons na vaccinatie met tetanus en difterie.1 Gezien de uiteenlopende kwaliteit van de observationele studies en verschillen in methodiek, bestaat er nog veel onzekerheid over de associatie tussen PFAS en gezondheidsproblemen.

Een multidisciplinaire aanpak is nodig om chronische nierinsufficiëntie tijdig in kaart te brengen, complicaties op te vangen en de medicatie te bewaken.

Wat begon als een verontrustend verhaal uit China, heeft zich razendsnel verspreid en heeft ondertussen reeds maanden heel de wereld in de ban. De 2020 COVID-pandemie is een uitdaging voor de hele gezondheidszorg, maar treft zeker ook de ouderenzorg hard. Op het moment van het schrijven van dit artikel op 15 juni 2020 telt ons land 9661 overlijdens gelinkt aan deze COVID-uitbraak waarvan 4848 in woonzorgcentra (WZC’s).

Een Lokaal Multidisciplinair Netwerk (LMN) ondersteunt de multidisciplinaire samenwerking in de chronische zorg. Initieel richtte de werking zich voornamelijk op de zorgtrajecten diabetes type 2 en chronische nierinsufficiëntie (CNI). Vandaag nemen LMN’s ook andere initiatieven rond chronische zorg om de zorg voor mensen met een chronische ziekte te verbeteren.

Het Medisch-Farmaceutisch Overleg (MFO) heeft als doel de multidisciplinaire samenwerking tussen artsen en apothekers te stimuleren. Hierop kunnen verschillende thema’s besproken worden. In het vorige nummer van Huisarts Nu kwam reeds het voorschrijven van DOAC’s aan bod (zie ‘Veilig gebruik van directe orale anticoagulantia’ van Silas Rydant in Huisarts Nu 2018, nr. 3, blz. 106-7).

COPD is een chronische longziekte die, vooral in een vergevorderd stadium, een hoge mortaliteit en morbiditeit met zich meebrengt. Daarnaast is de kwaliteit van leven van COPD-patiënten verminderd en zijn de kosten van de zorg en van ziekteverzuim op het werk erg hoog. Daarom is een goede behandeling van belang.

Een grijze epidemie dreigt voor België en de meeste andere westerse landen. In 2012 stond de teller op 1,92 miljoen personen die 65 jaar of ouder waren, waarbij 0,57 miljoen personen 80 jaar of ouder waren. Die aantallen stonden voor respectievelijk 17,4% en 5,2% van de totale Belgische populatie. De komende jaren verwacht men een sterke stijging van deze aantallen. Naar 2030 toe spreekt men van 2,7 miljoen 65-plussers en 0,78 miljoen 80-plussers, die staan voor respectievelijk 22% en 6,3% van de Belgische bevolking. Voor 2050 spreekt men zelfs van 3,21 miljoen 65-plussers (24,5%) en 1,25...

De prevalentie van chronische nierinsufficiëntie (CNI) neemt toe met het ouder worden, tot ongeveer 10% op de leeftijd van 65 jaar en tot 60% bij personen van 80 jaar en ouder. CNI en vooral het eindstadium van de nierziekte (ESNZ) worden erkend als een belangrijk probleem voor de volksgezondheid. De kosten per patiënt in dialyse lopen per jaar op tot meer dan 50 000 euro en er wordt meer dan 1% van het Belgische gezondheidszorgbudget aangewend om deze kosten te dekken. Daarnaast verhoogt CNI het risico op cardiovasculaire events en mortaliteit. Bovendien kunnen veel medicijnen niet worden...