Een lageluchtweginfectie (LLWI) is een van de meest voorkomende diagnoses. De meeste gevallen worden behandeld in de eerste lijn. Een uitgebreide diagnostische oppuntstelling voor alle patiënten is hier echter niet haalbaar en niet kosteneffectief. Daarom is het belangrijk te identificeren wie van de vele patiënten met tekenen van een LLWI vermoedelijk een ongewoon of langdurig ziekteverloop zal kennen.

In de eerste lijn worden antibiotica het meeste voorgeschreven voor acute hoest of een lageluchtweginfectie. Gebrekkige therapietrouw aan de voorgeschreven antibiotica vermindert echter de mogelijke gunstige effecten, verhoogt het aantal organismen resistent tegen antibiotica en verspilt middelen.

Uit tellingen van de huisapotheekinhoud blijkt dat 34% van de Vlaamse gezinnen antibiotica op voorraad houdt. Aangezien deze restjes bacteriële resistentie in de hand kunnen werken, werd een actie op touw gezet om de patiënt te sensibiliseren. Daarbij deed men een beroep op het apothekerskorps. Verschillende hulpmiddelen zoals software, zelfklevers en de beroepspers werden ingeschakeld om de actie te ondersteunen. Dit artikel beschrijft en evalueert de actie aan de hand van de beschikbare feedbackgegevens.

‘Bedankt voor alles wat ge voor mij gedaan hebt.’ En ze knikt. Dat doe ik ook, als een afgesproken teken. Dat dit haar laatste woorden zijn, raakt me zo diep als enigszins kan, op de drempel van het einde. Op de drempel van de eeuwige stilte.

Sinds 1 juni 2009 is een zorgtraject beschikbaar voor patiënten met chronische nierinsufficiëntie en hun zorgverleners. De nood om dit zorgtraject meer wetenschappelijk te onderbouwen was ook de aanleiding om voor de huisarts hierover een duidelijke richtlijn op te stellen (in bijlage bij dit nummer). Wanneer het bestaande zorgtraject chronische nierinsufficiëntie bekeken wordt samen met de nieuwe richtlijn, zijn er echter heel wat verschillen te vinden.

Op de Europese Antibioticadag van 18 november gaat de haast traditionele campagne voor een goed gebruik van antibiotica in eigen land van start (‘Opgelet: alleen gebruiken indien nodig’). Gewoontegetrouw besteden we aan deze initiatieven voor de volksgezondheid de nodige aandacht door voor huisartsen relevante bijdragen in dit nummer te bundelen.

Het gebruik van antibiotica speelt een centrale rol in zowel de ontwikkeling, de selectie als de verspreiding van antimicrobiële resistentie. Resistente bacteriën die nosocomiale en community-acquired infecties veroorzaken, doen de kosten in de gezondheidszorg stijgen en maken behandeling moeilijker.

Een systematische review van de literatuur, gepubliceerd in 2002, toonde aan dat de communicatie tussen de arts en de patiënt varieert naargelang de sociaaleconomische status van de patiënt. Deze review gaat na of deze bevindingen nog steeds gelden.

Kwaliteitsvolle arts-patiëntcommunicatie behoort tot de kerncompetenties van de huisartsgeneeskunde. Het blijkt echter dat huisartsen in opleiding (haio’s) onder het verwachte niveau presteren op het einde van hun opleiding.

De HEADSS-vragenlijst is een hulpmiddel om een psychosociale anamnese af te nemen bij jongeren. Deze vragenlijst kan in de dagelijkse consultatie worden gebruikt om een vertrouwensrelatie op te bouwen alsook om risicogedrag tijdig op te sporen.